بسیاری از کاربران Windows و Linux را روی یک رایانه نصب میکنند. این حالت را Dual Boot میگویند. این روش کاربردی است، اما بعد از بهروزرسانیها، تغییر پارتیشنها یا خراب شدن بوتلودر، ممکن است سیستم دیگر بهدرستی بوت نشود.
گاهی رایانه مستقیماً وارد Windows میشود، گاهی روی GRUB متوقف میشود، و گاهی نه Windows و نه Linux بالا نمیآیند. در این مقاله، علتهای رایج و راههای رفع آن توضیح داده شده است.
1. ابتدا دقیقاً نوع مشکل را مشخص کنید
- رایانه مستقیماً وارد Windows میشود
- منوی GRUB دیده میشود، اما Linux بالا نمیآید
- منوی GRUB دیده میشود، اما Windows بالا نمیآید
- فقط
grub rescueنمایش داده میشود - پیامی مثل
no bootable deviceنمایش داده میشود - صفحه سیاه یا توقف روی لوگوی سازنده
2. رایجترین علتها
- بهروزرسانی Windows ترتیب بوت را تغییر داده است
- GRUB خراب شده یا بازنویسی شده است
- پارتیشن EFI مشکل پیدا کرده است
- ترتیب بوت در BIOS/UEFI تغییر کرده است
- Fast Startup وضعیت پارتیشنها را نامعتبر کرده است
- بعد از تغییر پارتیشنها، اطلاعات بوت دیگر درست نیست
- Windows Boot Manager یا تنظیمات Linux خراب شدهاند
3. ابتدا ترتیب بوت را در BIOS/UEFI بررسی کنید
اگر رایانه همیشه مستقیماً وارد Windows میشود، اولین چیزی که باید بررسی کنید ترتیب بوت است. بعد از بعضی از بهروزرسانیهای بزرگ، Windows Boot Manager دوباره در اولویت اول قرار میگیرد.
- رایانه را ریاستارت کنید
- در هنگام روشن شدن F2 یا Del یا Esc یا F12 را فشار دهید
- وارد بخش Boot در BIOS/UEFI شوید
- ببینید کدام گزینه در اولویت اول قرار دارد
4. اگر فقط Windows اجرا میشود
این موضوع لزوماً به این معنی نیست که Linux حذف شده است. در بسیاری از موارد فقط GRUB دیگر اولویت اجرا ندارد.
- بررسی کنید که پارتیشن Linux هنوز وجود دارد
- بررسی کنید که ورودی بوت Linux هنوز در BIOS/UEFI هست
- مطمئن شوید حالت بوت همچنان UEFI است
5. تعمیر GRUB با Live USB
sudo fdisk -l
مثلاً اگر پارتیشن root لینوکس /dev/sda3 و پارتیشن EFI برابر /dev/sda1 باشد:
sudo mount /dev/sda3 /mnt
sudo mount /dev/sda1 /mnt/boot/efi
sudo grub-install --boot-directory=/mnt/boot /dev/sda
sudo update-grub
اگر این روش کافی نبود، روش chroot معمولاً مطمئنتر است:
sudo mount /dev/sda3 /mnt
sudo mount /dev/sda1 /mnt/boot/efi
sudo mount --bind /dev /mnt/dev
sudo mount --bind /proc /mnt/proc
sudo mount --bind /sys /mnt/sys
sudo chroot /mnt
grub-install /dev/sda
update-grub
exit
6. اگر Windows بالا نمیآید
bootrec /fixmbr
bootrec /fixboot
bootrec /scanos
bootrec /rebuildbcd
بعد از تعمیر Windows، ممکن است لازم باشد GRUB را هم دوباره تعمیر کنید.
7. به Fast Startup و حالت UEFI/Legacy توجه کنید
- Fast Startup را در Windows غیرفعال کنید
- هر دو سیستم را روی UEFI نگه دارید
- یا هر دو را روی Legacy BIOS نگه دارید
حالتهای ترکیبی معمولاً باعث ایجاد مشکل در بوت میشوند.
8. جمعبندی
وقتی Dual Boot بوت نمیشود، این لزوماً به معنی از بین رفتن همهچیز نیست. اغلب مشکل در ترتیب بوت، GRUB، پارتیشن EFI یا تغییراتی است که Windows ایجاد کرده است.
- ترتیب بوت را در BIOS/UEFI بررسی کنید
- مطمئن شوید پارتیشنهای Windows و Linux هنوز وجود دارند
- GRUB را با Live USB تعمیر کنید
- در صورت نیاز Windows Boot Manager را نیز تعمیر کنید